15- аср жаҳон маънавиятининг буюк сиймоси Низомиддин Мир Алишер Навоий ҳижрий 844 йил рамазон ойининг 17-куни (1441 йил 9 феврал)да Ҳиротда туғилган. Ҳирот шаҳри XV аср биринчи ярмида Соҳибқирон Амир Темур асос солган улуғ салтанатнинг иккинчи пойтахти, Темурнинг кенжа ўғли Шоҳрух Мирзонинг қўл остидаги обод манзилларидан бири эди. Алишер туғилган хонадон Темурийлар саройига азалдан яқин ва юртда муайян нуфуз соҳиби эди.

1. Низомиддин Мир Алишер 1441 йилнинг 9 февралида Ҳиротнинг Боғи Давлатхона мавзейида,  темурийлар хонадонига яқин бўлган давлат хизматчиси Ғиёсиддин Баҳодир оиласида таваллуд топган.
2. Тарихчи Мирхонд «Равзатус-сафо» асарида ёзишича, Мир Алишернинг бобоси Амир Темурнинг ўғли Умаршайх билан эмикдош бўлган.
3. Навоийнинг илмга бўлган иштиёқи эрта уйғониб, 4 ёшида мактабда таълим ола бошлаган.
4. Навоий 7 ёшида Фаридиддин Атторнинг "Мантиқут-тайр" асарини ёддан билган.
5. Мир Алишер 7 ёшида буюк муҳаддисимиз Бухорий ҳазратларининг олти мингдан зиёд ҳадиси шарифларини ёд билган. 
6. Мир Алишер 7-8 ёшларидан бошлаб ғазаллар ёза бошлаган.
7. Алишер Навоий «муқарраби ҳазрати султоний» («султон ҳазратларининг энг яқин кишиси») деган унвонни олган. Унвон Навоийга давлатнинг барча ишларига аралашиш ҳуқуқини берган.
8. Алишер Навоий ўн беш-ўн олти ёшларида ҳам туркий, ҳам форсийда ижод қиладиган “икки тилли” шоир сифатида танилган.
9. Алишер Навоий ўсмирлик йилларида ўзи севган шоирларнинг 50 минг байтдан ортиқ шеърларини ёд билган.
10. Алишер Навоий туркий тилда ёзган шеърларига Навоий, форсий тилдаги шеърларига Фоний деб тахаллус қўяди. Шоирнинг форсий шеърлар тўплами “Девони Фоний” деб номланган.
11. Навоийнинг севгилиси сифатида тасвирланадиган “Гули” исми фақат халқ оғзаки ижодида, Навоий ҳақидаги ривоят ва афсоналарда учрайди холос. Бу ном Навоийнинг ҳаёти ҳақида маълумот берувчи ёзма манбаларнинг ҳеч бирида учрамайди.
12. Навоий тахминан 18-19 ёшларида Абдураҳмон Жомий билан танишади. Жомий уни ҳам фарзанд, ҳам шогирд сифатида қадрлайди. Кейинчалик бу икки улуғ шоир ўртасидаги устоз ва шогирдлик муносабатлари янада мустаҳкамланиб, ижодий ҳамкорликка айланади.
13. Самарқанд шаҳри Навоийнинг ҳаёти ва ижодида муҳим аҳамият касб этади. Алишер 1464 йилда Самарқандга келади ва бу ерда мадрасада таҳсил олиб, илм-фан, адабиёт ва санъат билан танишади.
14. Навоий 1469 йилда дўсти Ҳусайн Бойқаронинг тахтга чиқиши муносабати билан 90 байтдан иборат “Ҳилолия” қасидасини ёзади (“ҳилол” – янги чиққан ой).
15. Навоий ўз жамғармаси ҳисобидан Ҳиротда ва бутун Хуросон мамлакатида 300 дан ортиқ иншоотлар қурдирган.
16. Алишер Навоий 16 та адабий жанрда ижод қилган. 
17. Навоий туркий тилдаги илк “Хамса"ни 2 йил давомида ёзади. Дунёнинг 64 тилига таржима қилинган бу асар 51 минг мисрадан ортиқ. 
18. Шоирнинг лирик мероси умумий ҳажми 50000 мисрадан ортиқ «Хазойинул-маоний» номли тўрт девон (1491—1498)га жамланган.
19. Алишер Навоий 1501 йил 3 январда вафот этган. Уни дафн этиш чоғида майдалаб ёмғир ёғиб турган эди. Буни тарихчи Хондамир “ҳатто табиат ҳам мотам тутди” дея таърифлаган.
20. Навоийнинг туркий тилни қайта тирилтириши маънавиятимиз учун улкан жасорати бўлган. Заҳириддин Муҳаммад Бобур «Туркий тил била то шеър айтибдурлар, ҳеч ким онча кўп ва хўб айтқон эмас», — деб ёзса, Ҳусайн Бойқаро «Мир Алишер турк тилининг ўлик жасадиға Масиҳ нафаси ила жон ато этди» деб таъкидлаган.

Aлишер Навоий ўзбек маданияти, адабиёти тарихидаги улуғ сиймолардан бири. У ўзининг ҳаёти, ижодини ҳаққа ва халққа бағишлаган инсондир. Навоий лирик ва эпик шоир, адабиётшунос олим ҳамда таржимон сифатида маданиятимиз тарихида алоҳида ўрин тутаган қаламкашлардан бири ҳисобланади. Жумладан, ҳар йили буюк мутафаккирнинг таваллуд айёмини нишонлаш юртимизда анъана тусига кирган. Шу сабабли, сўз мулкининг султони Aлишер Навоий 
таваллудининг 581 йиллиги муносабати билан Конимех тумани ҳокими Муратхан Эгамқулов бошчилигида кенг жамоатчилик вакиллари туман марказида янгидан очилган "Aдиблар боғи"га ташриф буюриб Навоий бобомиз пойига гуллар қўйиб, улуғ шоирнинг хотирасини ёдга олишди. Кўтарингки руҳда ташкиллаштирилган байрам дастурида Конимех тумани касб-хунар мактаби ёшлари  томонидан спектакллар, Алишер Навоийнинг ғазаллари ўқилди. Қўшиққа айланган байтлари ижро этилиб, саҳна асарларидан парчалар намойиш этилди.

 Har bir inson munosib yashash uchun yetarlicha kuchga ega. Zamonning og'irligi haqidagi gaplar dangasalikni oqlash uchun bahona.

✍️ Lev Landau

Buyuk shoir va mutafakkir  hazrat Alisher Navoiy tavalludining  581 yilligi  munosabati bilan Uchquduq sanoat texnikumida  "Navoiy asarlari  qahramonlari"  mavzusida onlayn rasmlar  tanlovi o‘tkazilmoqda

 2022-yilning 2-fevral  kuni  Uchquduq sanoat texnikumida   sportning  futbol sport turi  bo'yicha  o'quvchi-yoshlari o'rtasida  musobaqa o'tkazildi. Mazkur musobaqa yoshlarimiz o'rtasida sog'lom turmush tarzini targ'ib qilish, bo'sh vaqtlarini mazmunli o'tkazish  hamda  jismoniy  faolligini oshirishga qaratilgan.

 Qiziltepa tuman 1-son kasb-hunar maktabida joriy yilning 29-yanvar kuni "30-yanvar O‘zbekiston Respublikasi 1-prezidenti I.A.Karimov tavallud topgan kun" munosabati bilan I.Karimov hayot yo‘liga bag‘ishlab "Zakovat" intelektual o‘yini o‘tkazildi. O‘yin qiziqarli, munozara va bahslarga boy tarzda o‘tkazildi.

 Сенга тақдим этилаётган ҳар бир кун мўъжизага тўла! Қалб кўзингни очсанг, уларни кутиб эмас, борлигидан  ҳузур қилиб яшайсан.

©Жалолиддин Румий